ΠΑΣΧΑΛΙΝΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Κάθε χρόνο τις μέρες του Πάσχα, η πλατεία της Εκκλησίας γνώριζε μεγάλη κίνηση. Την κίνηση τη δημιουργούσαν οι «καλύφες». Οι «καλύφες» ήταν πρόχειρα υπαίθρια εστιατόρια, που σέρβιραν διάφορα φαγητά και ποτά. Είχαν επίσης ζωντανή μουσική. Κάθε «καλύφη» είχε το βιολί και το λαγούτο της. Εκεί οι χωριανοί αφού έτρωγαν και έπιναν άρχιζαν το χορό και το τραγούδι, με τη συνοδεία του βιολιού και του λαγούτου. Σήμερα δεν υπάρχουν πια «καλύφες». Όμως το πρόγραμμα εμπλουτίζεται και με μοντέρνα μουσική και τραγούδια, για να ικανοποιεί όλα τα γούστα. Στους γειτονικούς δρόμους λειτουργεί ένα κυπριακό πανηγύρι με παιγνίδια για τα παιδιά και μικροπωλητές που πωλούν διάφορα είδη.

ΓΙΟΡΤΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ

Κάθε χρόνο στις 3 του Νιόβρη το Παραλίμνι γιορτάζει τη γιορτή του Αγίου Γεωργίου, του Πολιούχου Αγίου της πόλης. Από τα παλιά τα χρόνια η θρησκευτική γιορτή συνδυαζόνταν με συγκέντρωση των κατοίκων στο γήπεδο του χωριού, όπου παρουσιαζόνταν καλλιτεχνικό πρόγραμμα με χορούς, τραγούδια και ποιητικούς διαγωνισμούς και τσιαττίσματα. Διεξάγονταν επίσης αγωνίσματα και ιπποδρομίες.

Σήμερα η παράδοση συνεχίζεται. Τη συνεχίζουν οι πρόσκοποι της πόλης μας και τα Σωματεία της. Οι χοροί και οι απαγγελίες συνεχίζονται ακόμα. Τα αγωνίσματα στίβου συμπληρώνονται με παιγνίδια και διασκεδαστικά αγωνίσματα των προσκόπων και οι ιπποδρομίες αντικαταστάθηκαν με γαϊδουροδρομίες, που προσφέρουν ένα ευχάριστο και γραφικό θέαμα. Τα τελευταία χρόνια λιγοστεύουν οι λαϊκοί καλλιτέχνες και οι χορευτές. Τους αντικαθιστούν χορευτικά συγκροτήματα και ομάδες χορευτών, που ασχολούνται επαγγελματικά με τους κυπριακούς χορούς, παρουσιάζοντας προγράμματα για τους ξένους στα ξενοδοχεία της περιοχής.

ΚΑΤΑΚΛΥΣΜΟΣ

Ο κατακλυσμός ήταν μια παραδοσιακή γιορτή στην παραλία της Αμμοχώστου. Γινότανε την Κυριακή της Πεντηκοστής και τη Δευτέρα του Αγίου Πνεύματος. Η γιορτή είχε μεγάλη πολιτιστική σημασία. Σ’ αυτήν γίνονταν διάφοροι ποιητικοί και χορευτικοί διαγωνισμοί, που συγκέντρωναν το ενδιαφέρον των λαϊκών καλλιτεχνών ολόκληρης της Επαρχίας.

Η γιορτή του Κατακλυσμού σταμάτησε προσωρινά το 1975 μετά την τουρκική εισβολή και την κατάληψη της Αμμοχώστου. Από το 1977 όμως η γιορτή του κατακλυσμού διοργανώνεται κάθε χρόνο στην παραλία του Πρωταρά. Την οργανώνει ο Δήμος Παραλιμνίου για να διατηρήσει την παράδοση ώσπου να ελευθερωθεί και πάλι η Αμμόχωστος.

Επίσης τη Δευτέρα του Κατακλυσμού λαμβάνει χώρα μια τελετή, η οποία είναι ίσως μοναδική σε όλο τον Ελληνικό χώρο. Η πρωινή λειτουργία λαμβάνει χώρα στο μικρό παρεκκλήσι της Αγίας Τριάδας που βρίσκεται στον κόλπο που φέρει το ίδιο όνομα.

Μετά τη λειτουργία, ο ιερέας, ο Δήμαρχος και άλλοι αξιωματούχοι προχωρούν με βάρκα στο κέντρο του κόλπου, όπου ο ιερέας ρίχνει τον σταυρό στη θάλασσα και ευλογά το νερό. Ο σταυρός ρίχνεται στο νερό τρεις φορές. Νεαροί κολυμβητές βουτούν στο νερό για να ανασύρουν τον σταυρό. Η τελετή είναι παρόμοια με εκείνη του αγιασμού των υδάτων που λαμβάνει χώρα την ημέρα των Θεοφανίων, στις 6 Ιανουαρίου.

Η τελετή τελειώνει με διαγωνισμό κολύμβησης. Καλάμια τοποθετούνται στο νερό, στο σημείο τερματισμού. Πάνω σ’ αυτά στερεώνονται μαντηλάκια γεμάτα νομίσματα σε ύψος ενός ή δύο ποδών από την επιφάνεια του νερού. Ο νικητής του διαγωνισμού κερδίζει τα νομίσματα. Ο κατακλυσμός είναι μια χαρούμενη γιορτή. Η μουσική και τα τραγούδια του χθές συνδυάζονται με τη σημερινή μουσική. Οι μικροπωλητές πουλούν τα προϊόντα τους στο πλήθος. Ίσως η μορφή των τελετών να έχει αλλάξει με τον καιρό, αλλά ο κόσμος ακόμα ανταποκρίνεται με ενθουσιασμό. Τα τελευταία χρόνια ο Δήμος Παραλιμνίου ανάλαβε υπεύθυνα την οργάνωση πολιτιστικών και καλλιτεχνικών εκδηλώσεων πάνω σε οργανωμένη βάση. Σκοπός του Δήμου είναι να διατηρήσει και να συνεχίσει την παράδοση της κοινότητας, που πάντα είχε επίδοση στον πολιτιστικό τομέα.

Στη δεκαετία του 1950 η νεολαία έδειχνε μεγάλο ενδιαφέρον για τις καλλιτεχνικές και πολιτιστικές εκδηλώσεις. Οι νέοι οργανώνονται στα σωματεία και δημιουργούσαν καλλιτεχνικούς και θεατρικούς ομίλους, γεμίζοντας έτσι δημιουργικά τον ελεύθερο τους χρόνο. Πολλές φωτογραφίες που διατηρούνται σήμερα στα σωματεία, δείχνουν ότι τότε έγιναν πολλές ερασιτεχνικές θεατρικές παραστάσεις στο Παραλίμνι. Κύριο θέμα των θεατρικών ομίλων ήταν τα πατριωτικά δράματα, που συγκινούσαν τους νέους της γενιάς του 1950, όταν προετοιμαζόταν ή διεξαγόταν ο απελευθερωτικός αγώνας της Ε.Ο.Κ.Α.

Αργότερα στη δεκαετία του 1960 η πολιτιστική κίνηση περιορίστηκε. Όμως παρέμειναν μερικές ετήσιες εκδηλώσεις που συγκέντρωναν αρκετό ενδιαφέρον. Μια τέτοια εκδήλωση ήταν η υποδοχή του νέου χρόνου το βράδυ της Πρωτοχρονιάς. Το πρόγραμμα περιλάμβανε συνήθως θεατρικά έργα, χορούς, τραγούδια και την παραδοσιακή σάτιρα. Η γιορτή άρχιζε νωρίς το βράδυ και συνεχιζόνταν ως τις πρώτες ώρες μετά τα μεσάνυχτα για την υποδοχή του νέου χρόνου.

Σιγά – σιγά όμως οι καλλιτεχνικές παραστάσεις και εκδηλώσεις ατόνισαν. Τούτο ωφειλόταν κυρίως στην αλλαγή του τρόπου ζωής και στην τηλεόραση, που έγινε το κύριο μέσο ψυχαγωγίας. Έτσι στη δεκαετία του 1970 και ιδίως μετά την τουρκική εισβολή η καλλιτεχνική και πολιτιστική κίνηση σημείωσε μεγαλύτερη στασιμότητα.

Η κατάσταση άλλαξε τα τελευταία χρόνια με τις προσπάθειες του Δήμου. Το Δημοτικό Συμβούλιο κατανόησε τη σημασία της ανάπτυξης της πολιτιστικής κίνησης για βελτίωση της ποιότητας ζωής στο Δήμο. Έτσι άρχισε μια οργανωμένη προσπάθεια. Στο νέο Δημοτικό Μέγαρο δημιουργήθηκε μια θαυμάσια αίθουσα κατάλληλη για διαλέξεις, καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, εκθέσεις κ.α.

Το 1987 άρχισε τη λειτουργία του το υπαίθριο αμφιθέατρο που ο έκτισε ο Δήμος δίπλα στο Δημοτικό Μέγαρο. Τούτο είναι ένα θαυμάσιο θέατρο 1000 θέσεων σε στυλ αρχαίου θεάτρου. Εδώ γίνονται θεατρικές παραστάσεις, μουσικές εκδηλώσεις, χορευτικές και άλλες επιδείξεις, μπαλέττο κ.α.

Το καλοκαίρι του 1987 έγινε εδώ και το πρώτο θερινό φεστιβάλ του Δήμου, που σημείωσε εξαιρετική επιτυχία. Ο Δήμος αποφάσισε να προσφέρει δωρεάν όλες τις παραστάσεις του φεστιβάλ για να δοθεί η ευκαιρία σ’ όλους να έχουν συμμετοχή στην πολιτιστική ζωή και κίνηση.

Τα τελευταία χρόνια ο Δήμος Παραλιμνίου ανέλαβε την οργάνωση της Γιορτής των Ανθεστηρίων. Την πρώτη χρονιά οργανώθηκαν στο Δημοτικό Αμφιθέατρο. Ο χώρος όμως ήταν πολύ μικρός για το μεγάλο πλήθος που μαζεύτηκε να παρακολουθήσει τη γιορτή. Έτσι πρώτα τα Ανθεστήρια γίνονται στο Στάδιο της πόλης περί τα μέσα Μαΐου. Η εκδήλωση περιλαμβάνει καλλιτεχνικό πρόγραμμα με ανθοστόλιστες ομάδες και ακολουθεί παρέλαση αρμάτων και ομάδων.

Ο Δήμος συνεχίζει τις προσπάθειες του και προσφέρει στους δημότες την ευκαιρία να παρακολουθήσουν διάφορες πολιτιστικές, καλλιτεχνικές και μορφωτικές εκδηλώσεις. Ο Δήμος ενδιαφέρεται κυρίως για την ποιότητα των εκδηλώσεων που οργανώνει και θέλει να αναβαθμίζει την ποιότητα ζωής, καλλιεργώντας και αναβαθμίζοντας την πνευματική και πολιτιστική ζωή.

Η σημαντική αλλαγή στην πολιτιστική ζωή του Παραλιμνίου είναι τούτη. Τις περασμένες δεκαετίες οι ίδιοι οι κάτοικοι ήταν οι δημιουργοί και θεατές. Οι λαϊκοί καλλιτέχνες της κοινότητας ήταν ξακουστοί σ’ όλη την περιοχή. Δυστυχώς δεν υπάρχει συνέχεια σ’ αυτή την παράδοση. Οι νέοι σήμερα έχουν άλλα ενδιαφέροντα κα δεν καλλιεργούν τις παραδοσιακές δραστηριότητες και ικανότητες. Οι τελευταίοι λαϊκοί ποιητές είναι μερικοί γέροι, που χρόνο με το χρόνο λιγοστεύουν. Η μόνη δραστηριότητα που ενδιαφέρει τους νέους σήμερα είναι οι κυπριακοί χοροί. Και τούτο επειδή η τουριστική βιομηχανία ζητά χορευτές για να παρουσιάζουν πρόγραμμα στους τουρίστες. Έτσι οι κυπριακοί χοροί καλλιεργούνται και σήμερα στο Παραλίμνι, αλλά πάνω σε επαγγελματική βάση.

Το μέλλον των πολιτιστικών εκδηλώσεων και δραστηριοτήτων βρίσκεται στα χέρια του Δήμου, που φαίνεται ότι δίνει μεγάλη σημασία στον τομέα αυτό.